deneme

kapitalizmin genel krizi ve aşamaları sorgusu için yayınlar tarihe göre sıralanmış olarak gösteriliyor. Alaka düzeyine göre sırala Tüm yayınları göster
kapitalizmin genel krizi ve aşamaları sorgusu için yayınlar tarihe göre sıralanmış olarak gösteriliyor. Alaka düzeyine göre sırala Tüm yayınları göster

15 Aralık 2022 Perşembe

İDEOLOJİ TACİRLERİ, HAYAL PAZARLAMACILARI

 

 İDEOLOJİ TACİRLERİ,

HAYAL PAZARLAMACILARI

İdeoloji tüccarlığı, hayal pazarlamacılığı nasıl yapılır, insanlığın geleceği daha bugünden nasıl satılır (tabii ideolojik olarak) diye sorarsanız bunun cevabını her yerde bulamazsınız. Bu türden anlayışların pazarlandığı özel borsalar var, o “siyaset” borsalarına bakmanız gerekir. Buralar bugünle; toplumsal gelişmenin mevcut haliyle gelecek arasında ilişki kuran platformlardır. Geleceğe nasıl varılacağı, bunun için nelerin yapılması gerektiği konusunda bolca verilere ulaşabilirsiniz. Ancak, bizzat bugün ben ne yapıyorum sorusuna asla bir cevap bulamazsınız. Bizzat yapmak, örneğin, geleceği bizzat örgütlemek, yani gelecekteki toplumu gerçekleştiren özne olmak onların işi değildir. Bu mücadelede kendilerine düşen payın “akıl” vermekten ibaret olduğuna inanırlar. Verdikleri “aklı” gerçekleştirmek zorunda olanlar başkalarıdır. O “başkaları”yla da bunların bir ilişkisi yoktur.

12 Nisan 2022 Salı

KAPİTALİZMİM GENEL KRİZİNİN BEŞİNCİ AŞAMASI

KAPİTALİZMİM GENEL KRİZİNİN BEŞİNCİ AŞAMASI

MARKSİST-LENİNİST POLİTİK EKONOMİNİN SORUNLARI (II)

Marksist-Leninist politik ekonominin sorunları üzerine çalışmalarımın hemen hemen hepsi kapitalizmin genel krizinin gelişmesi ve aşamaları bağlamında ele alınmıştır. Bu konuda kitap çalışmalarının ötesinde tekil makalelerde de bu kriz ele alınmıştır. Bu nedenle kapitalizmin genel krizi ve aşamaları üzerine burada ayrı bir yazı ele almak yerine daha önceki çalışmaların özetini aktarmakla yetineceğim. Kapitalizmin genel krizinin son aşaması için söylenmesi gerekenler farklı makalelerde ele alındığı için bu aşama için de yazılmış olanlardan yararlanacağım.(1)

8 Aralık 2021 Çarşamba

MARKSİST KONJONKTÜR ARAŞTIRMALARI - KRİZ ÇIĞIRTKANLIĞI

 

MARKSİST KONJONKTÜR ARAŞTIRMALARI - KRİZ ÇIĞIRTKANLIĞI

BURJUVA POLİTİK EKONOMİNİN VE İDEOLOJİNİN SEFALETİ


Marksist Kriz Teorisi

Fazla üretim krizi/Ekonomik kriz

Marks, Engels ve Lenin, özellikle de Marks ve Engels ekonomi üzerine çalışmalarında kapitalist üretim biçimine içkin birbirinden bağımsız bir dizi kriz analizi ve tanımı yapmadılar. Onlar böyle bir tanım yapmadılar diye o günden bugüne çok değişmiş ekonomi koşullar yeni krizlerin doğmasına neden olmuşlarsa bunu görmeyelim, yok sayalım demek de olmaz. Varsa böyle bir durum bu açıklanmalıdır. Dünya proletaryasının bu önderleri aşağıda da tanımlayacağımız gibi birçok krizden bahsettiler. Ancak, onların içinde sadece bir krizi, fazla üretim krizini kapitalizme özgü kriz olarak tanımladılar. Bu gerçeklikte değişen bir şey olmamıştır. Marksizm’e göre fazla üretim krizi kapitalizme içseldir, bu üretim biçiminin nesnel ekonomik yasalarının işlerliği sonucu dönemsel/çevrimsel patlak verir ve bu kriz üretimin toplumsal karakteri ile ona özel/kapitalist el koyuş arasındaki temel çelişki üzerinde yükselir. Marksizm, fazla üretim krizini (ekonomik kriz) kapitalist yeniden üretim sürecinden kaynaklanan kriz olarak tanımlar.

30 Haziran 2021 Çarşamba

TROÇKİ VE GÜNÜMÜZDE TROÇKİSTLER NEYİ REDDEDİYORLAR?

 

TÜRK BURJUVAZİSİ KENDİ HİKAYESİNİ YAZIYOR (V)

 

“ALT-EMPERYALİZM”, “ÜST”-EMPERYALİZM VE TÜRKİYE

 

TROÇKİ VE GÜNÜMÜZDE TROÇKİSTLER NEYİ REDDEDİYORLAR?

Troçkistler, Türkiye bağlamında “alt-emperyalizm” savunularını bir taşla birkaç kuş vuracak bir kurgulamayla yapıyorlar. Troçkizm’in iki ayrı “eğilim”inden bu konuya ilişkin aşağıdaki görüşler bir taşla kaç kuş vurmak istediklerini açıklıyor: 

2 Haziran 2021 Çarşamba

ZENGİNLİK VE YOKSULLUĞUN NEDENLERİ



 

EKONOMİK KRİZ VE YOKSULLUK


KRİZ DÖNEMSELDİR, ÇEVRİMSELDİR - 

YOKSULLUK HER ZAMAN VARDIR


Ekonomik Krizin Kendine Özgü Nesnel Yasası Vardır-

Yoksulluğun Da Kendine Özgü Nesnel Yasası Vardır

Kriz ve yoksulluk konusunda “sol”da her türden reformist, revizyonist ve yeni Keynesci burjuva politik ekonomi savunucularının anlayışlarını görebilirsiniz. Orada ücretle kriz arasında, ücretle yoksulluk arasında bağ kurularak en pespaye burjuva anlayışların Marksizm, Marksizm-Leninizm kılıfına büründürülerek savunulduğu görülür. 

3 Mart 2021 Çarşamba

EKONOMİ YASALARI İCAT EDİLMEZ, KEŞFEDİLİR

 

KAPİTALİZM SONRASI (“POST-KAPİTALİZM”) ÜZERİNE DÜŞÜNCELER VE 

FANTEZİLER (V)

(Birikmiş Sorular Dosyasından)

Marksist-Leninist politik ekonominin Troçkizm ile imtihanı veya

Troçkizm’in Marksist-Leninist politik ekonomi ile imtihanı

KAPİTALİZMİ ORTADAN KALDIRMANIN YOL VE YÖNTEMLERİ (I)

DÜNYANIN HAL-İ PÜR MELALİ!


Ekonomi Yasaları İcat Edilmez, Keşfedilir

Ekonominin nesnel yasalarıyla ilgili sorulara cevap verebilmek için öncelikle politik ekonominin konusunun ve ekonomik yasadan anlaşılması gerekenin ne olduğuna çok kısa da olsa değinmek gerekir. Derdimizi anlatabilmek için en azından bir tanımlama yapılmalıdır.

28 Şubat 2021 Pazar

KAPİTALİZMİN GENEL KRİZİ BİZE NE ÖĞRETİYOR?

 

KAPİTALİZM SONRASI (“POST-KAPİTALİZM”) ÜZERİNE DÜŞÜNCELER 

VE FANTEZİLER (IV)

(Birikmiş Sorular Dosyasından)

KAPİTALİZMİN GENEL KRİZİ BİZE NE ÖĞRETİYOR?

DÜNYANIN HAL-İ PÜR MELALİ!

Sermaye ölümcül bir bunalım sarmalına yakalanıyor. Bu bugüne kadar sözü edilen “genel bunalım”dan farklı olarak “Sermayenin varoluşsal bunalımı” oluyor. Çünkü sermayenin üretici güçleri geliştirme yeteneği giderek öylesine zayıfladığından dolayı kendisini genişletme düzeyi sürekli düşüyor. Sermaye daha çok yoğunlaşıp merkezileşerek, sömürüyü daha çok yoğunlaştırarak bunu kendi elleriyle hazırlıyor ve bu onun kendi idam fermanını kendi elleriyle imzalamasından başka bir anlama gelmiyor. 

16 Şubat 2021 Salı

İSYAN, KAOS, ANARŞİ - KAPİTALİZMİN ÇÖKÜŞÜ - GEÇİŞ TOPLUMU

 

KAPİTALİZM SONRASI (“POST-KAPİTALİZM”) ÜZERİNE 

DÜŞÜNCELER VE FANTEZİLER (II)

(Birikmiş Sorular Dosyasından)


İSYAN, KAOS, ANARŞİ -

KAPİTALİZMİN ÇÖKÜŞÜ - GEÇİŞ TOPLUMU


DÜNYANIN HAL-İ PÜR MELALİ!

Önce şu soruya cevap vermek gerekir: “Kendini Marksist-Leninist olarak tanımlayan bir partinin yayın organlarında Troçkizm propagandası nasıl yapılır?” Soru bu.

17 Mayıs 2020 Pazar

KOVİD-19 KARIŞIMLI DÜNYA VE TÜRKİYE EKONOMİSİNİN SEYRİ


KOVİD-19 KARIŞIMLI DÜNYA VE TÜRKİYE EKONOMİSİNİN SEYRİ

“Komünist parti bayrağının çekici, değdiği her yerde iz bırakır” (von Pöti)

Kovid-19’dan dolayı dünya ve Türkiye ekonomisinin somut seyrini ayrıntılı olarak analiz etme imkanı olmadı. Zaman açısından değil, Kovid-19’un kapitalist ekonomi üzerindeki etkisinin, yani krizin boyutlarının henüz tam, bütün sektörlerde görülmemesinden dolayı. (Önümüzdeki dönemde bu sorunları ayrıntılı olarak ele alacağız) Bu nedenle, bu makalede dünya ve Türkiye ekonomisini verilerin açıklandığı Şubat-Mart 2020’ye kadarki gelişmesini analiz ederek ele almış olacağız. Sonuçlar şaşırtıcı, özellikle de Türk ekonomisi açısından oldukça şaşırtıcı olabilir. Bunun nedeni, “sol”un ekonomi üzerine sürekli maval okumasıdır, desteksiz atmasıdır; kapitalizm çöktü-çöküyor sarhoşluğu içinde kıyamet gününün yakın olduğunu dünya baldırı çıplaklarına muştulamasıdır. Bu türden haberlerden dolayı yanlış siyasi tespitler yaptığınıza inanıyorsanız, hesabını sizi yanıltanlardan sormalısınız.

20 Haziran 2019 Perşembe

GÜNCEL KRİZ TEORİLERİ (III)



MARKS, ENGELS, LENİN, STALİN - EKONOMİK KRİZ

GÜNCEL KRİZ TEORİLERİ (III)

MARKSİST KRİZ TEORİSİ


2-Kriz çevriminin ne öldüren ne de onduran veya da gelmeyen “tam 
   çöküntü” ve “yükseliş” aşaması - özel tipte durgunluk ve dünya        
   ekonomisi

Ekonomik krizin periyodik olarak patlak vermesi, kapitalizme özgü bir yasallıktır. Bu, üretimin toplumsal oluşu ve ona özel el koyuş arasındaki çelişkiye dayanır. Bu gerçekliğin, yasallığın tartışılacak bir yanı yoktur.

13 Haziran 2019 Perşembe

MARKS, ENGELS, LENİN, STALİN - EKONOMİK KRİZ



GÜNCEL KRİZ TEORİLERİ (III)*

MARKSİST KRİZ TEORİSİ

Marksizmi, sonra da Marksizm-Leninizmi etkisizleştirmek, içini boşaltmak, işçi sınıfının ideolojik silahı olmaktan çıkartmak için emperyalist burjuvazi, ideologlar, salt bu konuyla uğraşan “bilim” insanları; kısaca “Marksologlar” yetiştirmiştir, enstitüler açmıştır. Bu da yetmemiş, Marksizmden kopan, onu çarpıtan, revize eden revizyonist ve oportünistler de kendi açılarından saldırılarını sürdürmüşler ve sürdürmekteler. Uluslararası komünist hareket bu saldırılardan etkilenmiştir. Ama en çok etkilendiği konu, ekonomik kriz (fazla üretim krizi, aşırı üretim krizi) olmuştur. Burjuva kavramların en çok kullanıldığı alandır kriz. Ekonomik kriz, burjuva kriz teorilerinden esinlenilerek açıklanıyor; kriz nedenleri dendiğinde burjuvazinin söylediğinin pek ötesine geçilmiyor.

23 Ağustos 2018 Perşembe

YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (IV)


YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (IV)


IV- MARKSİST KONJONKTÜR POLİTİKASI

Marks, ekonomik krizleri, sisteme özgü güçlerden hareketle açıklar. Keynes de aynı görüştedir. Marks’ın görüşüne göre –Keynes’e göre de- konjonktürel dalgalanmalar sadece ve sadece sosyalleştirme süreçleriyle yok edilirler. Keynes bunu, kapitalist ekonomiyi muhafaza ederek ve devletsel yatırım yönlendirilmesiyle bağlam içinde gerçekleştirmeyi savunurken, Marks, sorunun çözümü için yegane yolu, kapitalist üretim biçiminin yıkılmasında/aşılmasında görür.

5 Ağustos 2018 Pazar

YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (III)


YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (III)


III- EKONOMİK KRİZLERİN ZORUNLULUĞU/KAÇINILMAZLIĞI

Ekonomik krizin kaçınılmazlığı üzerine Marksist teorinin bazı açılımlarını tezleştirmekle yetiniyoruz.
Ekonomik krizin nedeni çoktur. Ama esas olan, her seferinde temel kapitalist ilişkilerin keskinleşmesidir:

15 Temmuz 2018 Pazar

YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (I)



YENİ BİR FAZLA ÜRETİM KRİZİNE DOĞRU (I)

TEORİ SORUNU
EKONOMİK KRİZ VE MARKSİST KONJONKTÜR TEORİSİ

I- MARKSİST KONJONKTÜR ARAŞTIRMASI VE KONJONKTÜR AÇIKLAMASI

Gelişmeler, önümüzdeki dönemin gündeminde ekonomi sorunlarının sıkça ele alınacağını gösteriyor. Devrim iddialı örgütlerin ekonomik kriz bağlamında hazırlayacakları platformları, “kriz Programları”nı okuyacağız. Bakalım kim ne türden görüşler savunacak ve krizle işçi sınıfı - sınıf mücadelesi ve devrim arasında nasıl bir bağ kuracak. Şimdiye kadar böyle bir çalışmaya rastlamadım. Belki yapanlar olmuştur. Her kriz öncesinde, “umarım bu sefer yapılır” umudumu dinç tutmaya devam ediyorum.

16 Aralık 2016 Cuma

KRİZ Mİ, DEĞİL Mİ?


KRİZ Mİ, DEĞİL Mİ?
PARA PİYASALARINDA HAREKETLENME VE EKONOMİNİN SEYRİ

Doların TL karşısında değer kazanması ekonomistleri de hareketlendirdi. Ekonominin krizde olduğu tespitini yapanlardan, politikayla ekonomiyi birbirine karıştıranlardan; ekonominin seyrini politik kararlarla rayına oturtmak isteyenlerden; kriz patlak verirse Erdoğan kaçınılmaz olarak gider ve ondan kurtuluruz diyenlerden geçilmiyor. Sanki papatya falı bakılıyor! Şüphesiz, doğru değerlendirme yapanlar da yok değil. Bu görüşlere aşağıda ayrıca değineceğiz. Ama önce şu ekonominin seyrine en son veriler ışığında bir bakalım.

10 Nisan 2016 Pazar

KAPİTALİZMİN TARİHİ (1600 -1990)



KİTAP TANITIMI


KAPİTALİZMİN TARİHİ
Ekonomik Kriz Ağırlıklı
(1600-1990)

“Önsöz Yerine” yazısı Mart 2002'de hazırlandı, ama yayımlanmadı. Şu veya bu çalışmaya dahil etmeye çalıştım, ama “ekleme” olduğu bariz olduğu için çıkardım. İnanıyorum bu çalışmada yerini buldu. Yazı aslında biraz daha uzundu. Bu çalışmaya girişte kolaylık sağlayacağını umarım.

Bu çalışma Temmuz 1991-Ocak 1992 arasında hazırlandı. Bu nedenle 1990-1994 krizi ele alınmadı. Ancak, dünya ekonomisinin yeni bir krize doğru yuvarlandığından bahsedildi. Yazıldığı dönemde gelecekle ilgili görüşlerimi çıkarmadım; yanılgı olanları da aynen bıraktım. Daha doğrusu aradan 20 sene geçmesine rağmen hiçbir bölümü, konuyu “sorunlara yaklaşım bugün böyledir” diye değiştirmedim; düzeltmedim, yeniden yazmadım. Buna kavramlar da dahildir.

20 Aralık 2015 Pazar

BİR AYRIK OTU HİKAYESİ! (II)*


BİR AYRIK OTU HİKAYESİ! (II)*

Dünya Ekonomisinde Çevrim (Konjonktür) Seyri

IV-KRİZ ÇEVRİMİ-SERMAYE HAREKETİ (KONJONKTÜR HAREKETİ) VE İNİŞLİ-ÇIKIŞLI DURGUNLUK AŞAMASI

13 Aralık 2015 Pazar

BİR AYRIK OTU HİKAYESİ! (I)* - Dünya Ekonomisinde Çevrim (Konjonktür) Seyri


BİR AYRIK OTU HİKAYESİ! (I)*

Dünya Ekonomisinde Çevrim (Konjonktür) Seyri

Giriş
Ekonomiyle ilgili son makalede (“2015'e Girerken Dünya Ekonomisi”, 4 Ocak 2015, ibrahimokcuoglu.blogspot.com) bu yazının konusunu açıklamıştım. Söylenen şuydu: 2014 yıllık verilerinin açıklanmasından sonra “Norbert Nelte-Aşırı Üretim Yasası” bağlamında dünya ekonomisi üzerine yazıda bu gelişmeleri nedenleriyle birlikte ayrıntılı olarak ele alacağımızı belirtelim. Norbert Nelte kapitalizmin nesnel bir yasasını keşfetmiş, yasasını “Norbert Nelte-Aşırı Üretim Yasası” diye adlandırmış ve yanılmıyorsam Mart 2009'da da bu keşfini bütün dünyaya ilan etmişti. O yasaya göre şimdi kapitalizm koşullarında değil de, başka ekonomi koşullarında yaşıyor olmamız gerekir. Bu şahıs kim ve neden bu kadar üzerinde duruyorsun, görüşlerini önemsiyorsun diyebilirsiniz. Tek başına, kişi olarak bu şahsın hiçbir önemi yok. Ama belli görüşlerin savunucusu durumunda. Uluslararası arenada onun gibi başkaları da var. Ama Nelte oldukça açık; neyi savunduğunu yorumu adeta gereksiz kılacak derecede bir sadelik ve netlik içinde anlatıyor.
2015'te dünya ekonomisi üzerine ilk yazıda Nelte'yle, toprağın altına çekilme sürecinde olan bu ayrık otlarıyla -yeni bir dünya krizi patlak vermeden önce- nihai bir hesaplaşma kaçınılmaz. Kaçınılmaz, çünkü gelecek krize kadar hiçbir şey olmamış gibi hareket etme moduna geçmeye çalışıyorlar.

4 Ocak 2015 Pazar

2015'E GİRERKEN DÜNYA EKONOMİSİ



2015'E GİRERKEN DÜNYA EKONOMİSİ

Bu yazıda dünya ekonomisiyle ilgili son makalede (Dünya Ekonomisinde Birbirini Etkileyen İki Eğilim Ve Sonuçları (Güçler Dengesinde Değişim Eğilimleri) – Mart 2014) belirtilen eğilimlerin gelişme yönünü ele almakla yetineceğim*.

25 Kasım 2014 Salı

TROÇKİ VE YOLUN SONU


“DÜŞTÜYSEK KALKARIZ, DAHA ÖLMEDİK YA!”
TROÇKİ
“24 AYAR” ANTİ-KOMÜNİSTİN HİKAYESİ


Makale 17

TROÇKİ VE YOLUN SONU

24 ayar “sürekli umutsuzluk” abidesi Troçki!
“24 ayar” kapitalizm savunucusu Troçki!

Troçki ve kapitalizm savunuculuğunu nasıl bağdaştırabiliriz diye fazla düşünmeye, kılı kırk yararak kanıt için bir şeyle aramaya pek gerek yok. Troçki bunu doğrudan olmasa da dolaylı olarak bizzat söylüyor. Örneğin “IV. Enternasyonal”in manifestosu olan “Geçiş Programı”nda “Sömürüye dayanan bir toplumda işçilerin elinde kalmış tek ciddi hak, çalışma hakkıdır. Ama bu hak her an onun elinden alınmaktadır” (1).